Mostrar mensagens com a etiqueta Lendas. Mostrar todas as mensagens
Mostrar mensagens com a etiqueta Lendas. Mostrar todas as mensagens

4 de dezembro de 2008

#10 - Urbano Lugrís (II Parte)



Porém, Ulises Fingal era um poeta. Um poeta da descoberta, como Manuel Antonio o fora. Desde as suas longínquas praias divisara os mares adentros, os naufrágios e as travessias, os fundos marinhos onde repousam Templos asulagados tempo atrás.

E com o seu morse telegrafado no céu, narrou as lendas, dirigindo as goletas nas suas rotas polos océanos até ilhas ignotas e afastadas. O combate contra as bestas marinhas, as campás a dictar o rumo, as sereias, as colisões e afundimentos...

E ainda, contam que uma manhá, na praia onde ficara com os restos do velame da sua embarcação, Lugrís deixara escrito numa botelha esta nota:




Mensaje a Manuel Antonio

Rodando por celestes reversas geografías,
inventando en tu sueño dársenas puras, playas
de desmedidas, lentas arenas silenciosas
y vírgenes del aire con sus dedos de músico:
ausentes de las alas, nostálgico de bosques
y de lunas domésticas con grillos y maíces,
de soles como panes calientes o doncellas,
y aquel decir de pájaros en la hora de or
cuando tu corazón se embarca cantando
en las verdes goletas del continente séptimo,
como un adolescente piloto enamorado.
Pipa de espuma y ojos de antiguas mocedades
como un vino inicial lleno de fuerza y cánticos,
como una copa con estrellas destruidas,
y las preciosas lágrimas que destilan los senos
de las sirenas cuando solloza el plenilunio...
Oh poeta mayor del Cabildo de Nuestra Señora

de los Mares. Oh Trovador marino,
tu voz de caracola florece entre las algas
como un coral de sangre y llamas palpitando;
así en la tierra ausente la amapola en los trigos.
Por los largos jardines del mar pasas cantando,
tañendo tu acordeón de anfibias voces por las serenas
alamedas sin pájaros y con medusas pálidas,
con peces con estrellas fugaces o luceros;
la orquídea del pulpo, el colibrí hipocampo,
las grandes tuberosas rosas de los moluscos
donde los graves coros del mar se quintaesencian
para más tarde, sobre las playas solas,
repetir con el viento, en sus espiras puras,
del mar los gregorianos oficios funerales...
Gran Señor de los Pazos del Mar, sube a tu torre
de ámbar, y deja que tus ojos gocen
de tu azul heredad, de las violetas
fragas y los alcores de muertes coronados,
de desguazadas formas marineras. Todo
esto ya es tuyo para siempre. Mira
en la intocada fronda ruiseñores de escama,

mirlos de sal, palomas de nácar encendido,
y en el cristal nocturno el pez-luna fingiendo
para tu soledad una sonata inédita,
«apassionata» y triste como tus fantasías.
Mira sobre las aguas graves de los estanques
sin riberas pasar la negra góndola del cisne
real, que desde un norte con hielos y nelumbos
desciende, para verte, hasta tus bosques hondos;
y allí grazna sin voz sus misteriosas sagas.
Todo esto es tuyo, oh dulce compañero de Is,
y el ron de los Sargazos, el licor de los muertos,
madura para ti en los majuelos náufragos,
en los largos otoños del desterrado mar.
Con tu pipa de espuma cargada de fisálias
vigilias la vendimia, y un rumor de albarinos
triza tu corazón con terrestres saudades;
sólo por un instante, y es grande la tristeza.
Tu corazón entonces por un instante aflora,
-es la noche y la luna en el mar de Galicia-,
y un halago de mieses trae el terral y pinos;
y el pescador callado contempla con asombro
aquella roja estrella palpitando en las aguas,
auqel rubí al garete sobre el verde profundo
del mar. Y una infinita paz le florece el alma,
en tanto huyen los peces de la olvidada red.

Urbano Lugrís (De «Atlántida», nº 11 e 12, Crunha, 1955)

27 de novembro de 2008

#9 - Urbano Lugrís (I Parte)



...O hipocampo. O violín morto no mar. A singladura entrevista na néboa da lenda alumiada pola luz pantasmal dun faro ignoto. Urbano arrendara un traxe de buzo na Dársena e dispúxose a pintar no fondo do mar. Foi o único pintor submarino da cultura occidental.
Antón Avilés de Taramancos. («Arte Submariña». Catálogo Exposição Antológica da Crunha. Agosto, 1989.)






Ulises Fingal
Lugrís amaba a Xulio Verne. Amaba a viaxe, a descoberta, as múltiples incidencias que ha de sofrir o valeroso aventureiro antes do regreso á eterna Itaca. Lugrís era devoto da Odisea, porque a Odisea é a máis perfecta e absoluta das estorias de aventuras. O seu mundo era o dunha perpetua saudade do mar, das rotas, das esquivas peripecias. Pero nas profundidades de Lugrís bogaba tamén o barco de San Barandán, soñado polos monxes irlandeses no seu exilio misioneiro de Renania. O abismo celtista latexaba alí, no centro da súa persoa, e por veces facíase evidente nas imaxes de San Gonzalo a predicar sobre un penedo de Foz no que estaba insculpido o trisquele. Lugrís, fillo de Lugrís Freire, o grande amigo de Eduardo Pondal, non era Urbano Lugrís somentes, era sobre todo, Ulises Fingal: Ulises, o navegador do mundo e do trasmundo, o grago de cando os gregos aínda non sucumbiran ao «logos» do puro razonar, se é que algunha vez Platón sucumbira; Fingal, o heroe gaélico que lle ordenaba coa súa rixidez cerúlea o camiño do outro mundo, os vieiros escusados dos Tuatha Dé Danan, as xentes irlandesas de debaixo da terra, o misterio de Brigadoon que cada cen anos emerxe da néboa dun val de Escocia para vivir a normal vida dunha cidade.

Xosé Luís Méndez Ferrín.





Reclamo a liberdade para Urbano Lugrís!

Nestes dias nos que se fala tanto de património cultural fai-se mais necessário que nunca reinvindicar e defender o nosso acervo colectivo. É o nosso dever denunciar o farisaico discurso institucional e mediático da «defesa do património» - os publicistas a cantar as glórias dum Faro candidatado ante a UNESCO, mentres se silenciam iniciativas populares que unem às gentes de além e aquém Minho ou se desatende a maior parte desse património que se di defender (milenárias pedras como as de Dombate).


E porque sim, porque Urbano Lugrís nos pertence a todas e todos nós, devemos reclamar a sua posta em liberdade. Que os perversos banqueiros apartem as suas sujas poutas do pintor crunhês. Que se ponha fim à vil utilização da sua obra em acções propagandísticas (a banca e os seus programas de actuação cultural e social). Deve-se pôr fim a este sequestro por parte do capital, fim aos passeios rituais do réu em ridículas e vergonhosas exposições que atentam contra a dignidade do autor. A de Lugrís é uma obra que lhe pertence ao povo e, como tal, deve ser devolta ao seu legítimo propietário.

Mas há outro Lugrís. O Lugrís que se resiste a ser encadeado e sobrevive nos muros e paredes de bares, tascas e outros espaços públicos. Assim, em lugares coma a taberna O Fornos na rua da Estrela (hoje La Bottega), em A Mundiña ou no café Vecchio da rua Real ainda nos continua a falar Ulises Fingal de antigas lendas célticas ou de histórias de navios naufragados. Mas este Lugrís também está em perigo. Nesta ocasião a sentença é a pena de morte. Por suposto, esta é uma sentença aplicada silenciosa e paseninhamente, o seu verdugo: o inexorável passo do tempo e a passividade de todas essas instituições que se dim defensoras do património.

Portanto, insistamos mais uma vez: reclamemos a liberdade para Urbano Lugrís !